دستگاه قضایی بریتانیا روز شنبه یازدهم مهر، پرده از جزئیات تکان‌دهنده‌ای برداشت که نشان می‌دهد جامعه یهودیان منچستر در آستانه یکی از حساس‌ترین روزهای مذهبی خود، هدف یک توطئه تروریستی از پیش طراحی‌شده بوده است. دو شهروند ایرانی در دادگاه وست‌مینستر لندن حاضر شدند تا با اتهاماتی روبه‌رو شوند که ردپایی مستقیم به سوی جمهوری اسلامی نشان می‌دهد.
دستور از راه دور، اجرا در خاک بریتانیا
رحمان صالحی، ۳۴ ساله، و سلام احمدیان، ۳۶ ساله، در دادگاه حاضر شدند تا اتهام تدارک اقدامات تروریستی علیه جامعه یهودیان منچستر با استفاده از یک وسیله انفجاری دست‌ساز را بشنوند. اما آنچه این پرونده را از یک جرم معمولی به یک عملیات سازمان‌یافته فراملی بدل می‌کند، نقش فرد سومی است که به گفته دادستان‌ها از تهران فرمان می‌داده است.
به گزارش رسانه‌ها، این فرد سوم «به احتمال زیاد از داخل ایران فعالیت می‌کند» و قرار بوده وسیله انفجاری مورد نظر با استفاده از کلر و مایع ترمز ساخته شود. به عبارت دیگر، این دستورالعمل، صرفاً یک گفت‌وگوی نظری در فضای مجازی نبوده، بلکه نسخه‌ای عملیاتی برای تولید مرگ بوده است.
جزئیات بیشتری که پلیس مبارزه با تروریسم بریتانیا منتشر کرده، تصویر را کامل‌تر می‌کند: این دو مرد دستورالعمل ساخت بمب کلر را به دست آورده و مایعات و دیگر اجزای لازم برای ساخت یک وسیله انفجاری دست‌ساز را تهیه کرده بودند. بر اساس گزارش اسکای‌نیوز، صالحی و احمدیان متهم‌اند که برای تهیه مواد، قطعات و تجهیزات لازم برای ساخت یک وسیله انفجاری دست‌ساز تلاش کرده‌اند و از طریق پیام‌رسان‌های رمزگذاری‌شده با دیگران در ارتباط بوده‌اند.
زخم کهنه، هدف تازه
انتخاب زمان و مکان در این پرونده تصادفی نیست. این ماجرا در آستانه یوم کیپور، مقدس‌ترین روز تقویم یهودیان، و نزدیک به یک سال پس از حمله مرگبار به کنیسه هیتون پارک در شمال منچستر که دو کشته بر جای گذاشت، منتشر می‌شود. به گفته دادستان پرونده، مارک لاکت، موزه یهودیان منچستر و همان کنیسه هیتون پارک از جمله اهدافی بودند که متهمان زیر نظر گرفته بودند — انتخابی که نشان می‌دهد هدف‌گیری جامعه یهودیان بریتانیا الگویی تکرارشونده است، نه رویدادی منفرد.
شبانه محمود، وزیر کشور بریتانیا، نیز بر همین نکته انگشت گذاشت: «این خبر برای جوامع یهودی ما بسیار ناراحت‌کننده خواهد بود به ویژه آنکه درست پس از مراسم‌های روش هشانا و یوم کیپور منتشر می‌شود؛ به‌ویژه برای مردم منچستر که در آستانه سالگرد حمله تروریستی به کنیسه هیتون پارک هستند.»
ورود از دروازه پناهندگی
شاید نگران‌کننده‌ترین لایه این پرونده، مسیر ورود متهمان به خاک بریتانیا باشد. بر اساس اطلاعات مطرح‌شده در دادگاه، صالحی در سال ۲۰۲۰ با قایق به‌صورت غیرقانونی وارد بریتانیا شد. به گزارش دیگری، یکی از متهمان پناهندگی دریافت کرده و درخواست پناهندگی فرد دیگر همچنان در حال بررسی است. این واقعیت که شبکه‌ای مظنون به دریافت فرمان مستقیم از ایران، از همان کانال انسانی عبور کرده که قرار است پناه‌جویان واقعی را در امان نگه دارد، پرسشی جدی درباره آسیب‌پذیری نظام پناهندگی اروپا در برابر نفوذ عاملان نیابتی برمی‌انگیزد.
واکنش رسمی و ادامه مسیر قضایی
فرانک فرگوسن، رئیس بخش جرایم ویژه و مبارزه با تروریسم دادستانی سلطنتی بریتانیا، اعلام کرد دادستان‌ها پس از بررسی تحقیقات پلیس به این نتیجه رسیده‌اند که شواهد کافی برای ارجاع پرونده به دادگاه وجود دارد. هر دو متهم درباره اتهامات خود اقرار یا اعلام بی‌گناهی نکردند و قرار است تا جلسه بعدی در ۲۳ اکتبر، در بازداشت دادگاه کیفری اولد بیلی لندن بمانند.
این پرونده، در کنار موارد مشابهی که در ماه‌های اخیر در خاک اروپا کشف شده، بار دیگر الگویی را پیش چشم می‌گذارد که دیگر نمی‌توان آن را تصادفی خواند: صدور خشونت به آن‌سوی مرزها، از پشت صفحه‌نمایش و از دل امنیتِ نسبی داخل ایران.
منابع:
– رادیو فردا، «دو ایرانی به تدارک حمله به یهودیان منچستر متهم شدند؛ “احتمال ارتباط با داخل ایران”»
– رادیو فردا، «دو شهروند ایرانی به برنامه‌ریزی حمله…»
– ایران اینترنشنال، «دو ایرانی به اتهام برنامه‌ریزی برای حمله با بمب کلر به یهودیان منچستر در دادگاه حاضر شدند»
– ایران اینترنشنال، «دو ایرانی به تدارک حمله تروریستی علیه…»
– یورونیوز فارسی، «دو شهروند ایرانی در بریتانیا به تدارک حمله تروریستی علیه جامعه یهودیان متهم شدند»
– یورونیوز فارسی، «سایه تنش بر روابط لندن و تهران»
– ایران‌وایر، «بریتانیا دو تبعه ایران را به توطئه علیه یهودیان منچستر متهم کرد»
– عصر ایران، «بازداشت ۲ ایرانی در انگلیس»
– مردم‌سالاری، «بازداشت ۲ ایرانی انگلیس»
