رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارشنبه ۱۴ آبان در گفتوگو با فایننشال تایمز از جمهوری اسلامی خواست تا همکاری خود با بازرسان سازمان ملل را بهطور جدی بهبود بخشد. او تأکید کرد که علیرغم انجام حدود دوازده بازرسی از زمان آغاز درگیریهای جمهوری اسلامی و اسرائیل در ماه ژوئن، بازرسان هنوز اجازه دسترسی به تأسیسات حساس هستهای از جمله فردو، نطنز و اصفهان را دریافت نکردهاند.
گروسی هشدار داد: «شما نمیتوانید اعلام کنید که در چارچوب معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای باقی ماندهاید، اما همزمان به تعهدات خود عمل نکنید.»
رویکرد جمهوری اسلامی در قبال پرونده هستهای نشاندهنده الگویی تکراری از تعلل، محدودسازی دسترسی بازرسان و استفاده از بحرانهای منطقهای به عنوان توجیهی برای عدم همکاری کامل است. پیش از درگیریهای اخیر با اسرائیل، تهران نیز با آژانس همکاری محدودی داشت، اما اکنون از شرایط جنگی به عنوان اهرمی برای توجیه محدودیتهای بیشتر استفاده میکند.
در همین روز، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در گفتوگو با خبرنگاران اعلام کرد که مذاکره احتمالی با ایالات متحده فقط درباره پرونده هستهای خواهد بود و گفت: «بحث موشکی و بحث منطقهای همیشه مطرح بوده موضع ما هم همیشه روشن بوده است. اگر احیاناً مذاکره شکل بگیرد تنها در خصوص هستهای خواهد بود.»
اظهارات عراقچی مبنی بر محدود کردن مذاکرات احتمالی تنها به موضوع هستهای، در حالی که همزمان از همکاری کامل با آژانس سر باز میزند، نشاندهنده تناقض در رویکرد دیپلماتیک جمهوری اسلامی است. این رویه دوگانه – تمایل به مذاکره برای رفع تحریمها اما امتناع از شفافیت کامل – همان استراتژیای است که پیش از جنگ نیز دنبال میشد و اکنون تنها با توجیهات جدید ادامه یافته است.
عراقچی همچنین از آزادی دو شهروند فرانسوی به نامهای سیسیل کوهلر و ژاک پاریس که محکوم به جاسوسی شده بودند، تحت عنوان «رأفت اسلامی» خبر داد.
آزادی شهروندان فرانسوی نیز در این برهه زمانی، مطمئنأ بخشی از تلاش تهران برای کاهش فشارهای بینالمللی و ایجاد شکاف میان کشورهای غربی در مواجهه با پرونده هستهای است – الگویی که بارها در دیپلماسی جمهوری اسلامی مشاهده شده است.
منابع:
-گزارش فایننشال تایمز
-گزارش اپک تایمز
-اظهارات رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی
-مصاحبه عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی
